Kompetan Ar-Ge Danışmanlık Açıldı!

Nevşehir'de Kapadokya Teknopark içinde faaliyetlerine başlayan Kompetan Ar-Ge Danışmanlık devlet hibe ve teşviklerine yönelik proje danışmanlık hizmeti vermektedir. KOSGEB, TÜBİTAK, TKDK ve Kalkınma Ajansları ile ilgili projelerin yazımı, uygulanması ve tüm süreçlerle ilgili yardımcı olunmaktadır. Girişimcilik ve ar-ge projeleri ile sanayi- üniversite işbirliği projeleri konularındaki tecrübe ile Kompetan Ar-Ge Danışmanlık girişimcilere, esnafa, sanayiciye, çiftçiye ve turizmciye hizmet vermektedir.

YENİ BİR EKONOMİK ANLAYIŞIN MECBURİYETİ: DOĞRUSALDAN DÖNGÜSELE

En büyüğünden en küçüğüne, tek hücrelisinden kompleks organizmalara, bitkisinden hayvanına yeryüzündeki bütün canlı türleri olarak tek yuvamız olan dünya bugün istilacı bir türün tehdidi altında. Öyle bir tür ki dünyada yaşamın var olmaya başladığı 4.5 milyar yıldır hiçbir canlı türünün yapamadığını yapıp yaşayış şeklini doğaya göre şekillendirirken daha sonra doğayı kendi yaşamına göre şekillendirmeye başlamıştır. Elde ettiği evrimsel kazanımları sadece kendini düşünerek hayatını daha rahat, ömrünü daha uzun kılmak için kullanırken, adeta Nasreddin Hoca’yı imrendirirmişcesine, gidecek başka yeri olmadığı halde muazzam evi dünyayı büyük bir yıkıma sürükleyen bu türü herhalde okuyucu kolaylıkla tahmin edebilmiştir: taksonomik ismiyle Homo-Sapiens yani biz, insanlar!

Özellikle 18. Yüzyıl’da yaşanan Sanayi Devrimi ve ardından gelişen tarihsel süreç insanoğluna ekonomik sistem olarak kapitalizmi benimsetmiştir. Öyle ki insanoğlu kapitalizm sayesinde daha önce hiç ulaşamadığı bir refah ve zenginlik seviyesine erişmiştir. Fakat kapitalizm yarattığı bu zenginliği ne pahasına elde ettiğini hiçbir zaman göz önüne almamıştır. Ta ki çevresel sorunların mikro düzeyden uluslararası düzeye erişmeye başladığı 1970’lere kadar. Bu tarihten itibaren başını Avrupa Birliği’nin çektiği pek çok uluslararası kurum ve kuruluş insan kaynaklı doğa yıkımlarının önüne geçilmesine uğraşmaktadır. Fakat bu uğraşların sonuç vermediği; insanlığın daha fazla üretim, büyüme, kar maksadıyla dünyayı sona götürmeye devam ettiği görülmektedir.

Günümüz ekonomik sistemi kapitalizmin şekillendirdiği ve gerektirdiği gibi ‘yap-kullan-at’ çizgisi üzerine kuruludur. Yani bir bakıma doğrusaldır. Bu doğrusal ekonomik sistem her ne kadar tüketimi, karı ve dolayısıyla da ekonomik büyümeyi sağlayabilse de yaşamın doğasına aykırılığıyla dünyanın geleceğini tehdit eden ekolojik bir yıkıma karşı gözleri kapalı durumdadır. Fakat dünya üzerinde var olan yaşamın doğası döngüseldir. Bu döngüsellik müthiş bir tasarruf ve etkinlik sağlamaktadır. Bu tasarruf ve etkinlik sayesinde yaşam bu kadar çeşitli ve yaygındır. İnsanoğlunun en çok övündüğü yaratımlarından bir olan teknolojiyi geliştirirken sıklıkla doğadan ilham almış olmasına karşın aynı ekonomik sistemi ve yaşayış biçimini kurgularken doğadan hiç nasibini alamaması şaşılacak bir durumdur.

Yukarıdakilerden rahatlıkla çıkarılabileceği gibi ekonominin döngüsel bir şekilde yeniden tasarlanması bir zorunluluktur ve her geçen gün geç kalınmış zaman aralığını genişletmektedir. Zira yapılan birçok bilimsel çalışma, gerekli önlemlerin alınmamaya devam edilmesi halinde insan kaynaklı çevre problemlerinin en büyüklerinden biri olan küresel ısınmanın kötü etkilerinin geri döndürülemeyeceğini ortaya koymuştur. Bu çerçevede döngüsel ekonomi yönünde atılacak ilk adımlardan biri bugün insanlığın yaşadığı tüketme paranoyasını aşmaya çalışmaktır. Bugün tüketimin bir araç olmaktan çıkarıp yaşama amacı haline getirildiği düşünüldüğünde şüphesiz ki bu durumun değiştirilmesi doğrusal ekonominin zararlarını gidermede önemli bir etken olacaktır. Öte yandan hayatımıza adeta Aldous Huxley’in Cesur Yeni Dünya’sından çıkıp girmiş olan, kullan-at biçiminde tezahür eden tüketim biçimi de değiştirilmesi gereken bir diğer durumdur. Bu şekilde ortaya çıkan atıklar doğada uzun süre kalmakta ve bu sebeple ekolojik problemler doğurmaktadır. Bu durumu değiştirmenin yolu ikinci el piyasaların önemini arttırmak ve tamir, onarım gibi faaliyetleri özendirmektir. Döngüsel ekonomiye geçişte dikkat çekilmesi gereken bir diğer nokta ise enerjinin etkin kullanılması ve çevreci yollarla yani yenilenebilir kaynaklardan elde edilmesidir. Bu konu Türkiye gibi dış açığının en önemli kalemini enerji ithalatı oluşturan bir ülke için çok daha ehemmiyetlidir. Öte yandan insanlarda bir çevre bilincinin oluşturulması ve geri dönüşüm kültürünün benimsetilmesi bu yolda yapılan en önemli eylemlerden biri olacaktır. İnsanların yaşanabilir bir çevreyi refah unsurlarından biri olarak kabul etmeleri, doğaya bakışı pozitif yönde etkileyecektir.

Bugün yaşadığımız ve dünyanın geleceğini tehlikeye düşüren küresel ısınma dâhil pek çok çevresel problemin temel sebebi üretim, tüketim gibi ekonomik faaliyetlerdir. Bu çerçevede İktisat bilimi çevreye, doğaya sırtını dönmek bir yana bu olumsuz durumun tersine çevrilmesinde başı çeken bilim dalı olmak durumundadır. Kapitalizmin en büyük mottolarından ihtiyaçların sonsuzluğu, fayda ve kar maksimizasyonu, rasyonel insan kavramları bugün her zamankinden daha çok eleştirilmek zorundadır.

Kaynaklar

1.      https://www.youtube.com/watch?v=_9mHi93n2AI

2.      http://www.yesilist.com/dongusel-bir-ekonomi-mumkun/

3.      http://epochtimestr.com/index.php/dongusel-ekonomi-nedir

4.      https://hbrturkiye.com/sponsorlu-icerik/dongusel-ekonomi-vizyoner-bir-yol-haritasi

5.      https://en.wikipedia.org/wiki/Circular_economy

Aşırı Hava Olaylarındaki İnsan Etkilerini Açıklayan Beş Tablo*

Belli başlı aşırı hava olaylarını küresel ısınmaya bağlamak zordur ve iklim değişikliğine inanmayanların en temel argümanı da budur.

Son birkaç hafta içinde dünya genelinde tropik fırtınalar halkları yıkıma uğrattı. Harvey Kasırgası Teksas’ta büyük ziyana yol açtı, evleri ve hayatları yerle bir etti. Hato Tayfunu benzer yıkımları Çin’in güneyinde ve Hong Kong’da gerçekleştirdi.

Bu aşırı hava olaylarının gerçekleşmesinde insanların kısmen de olsa sorumluluğu bulunduğuna dair argümanlar bulunuyor. Bu konuda problem ise somut, elle tutulur kanıtların elde edilememesi.

Şunu bildiğimizden eminiz ki iklim değişikliği fırtınalara ve sellere sebep oluyor ve bu olaylar yıkıcı sonuçlar doğuruyor.

                Karbon Emisyonlarındaki Ani Artış

NASA tarafından sunulan bu tablo son 400.000 yılda atmosferik karbondioksit seviyesini gözler önüne seriyor.

20. Yüzyılda nüfus yükselişi ve ağır sanayinin gelişimi şeklinde ortaya çıkan insan aktivitelerindeki artışı karbon emisyonlarının çoğalması takip etmiştir.

Karbondioksidin ısı tutucu doğası bir ısıtma etkisi yaratmıştır. Bu durum kuraklıklar, seller, orman yangınları ve fırtınalara gibi doğal afetlerin sayısındaki ani artışların olduğu döneme tesadüf etmiştir.

                Karbondioksidi En Çok Bu Ülkeler Salıyor

Çin’in ve ABD’nin en büyük karbon emisyonuna neden olan ülkeler olduğunu duymak pek sürpriz olmayacaktır. Bu iki ülke nüfus, sanayi ve araba sayısı büyüklüklerinde de başı çekiyor.

                Doğal Afetlerden En Çok Çeken Ülkeler Aynı

Şaşırtıcı şekilde en fazla karbon salınımı yapan ülkeler aynı şekilde hidrolojik, meteorolojik ve iklimsel felaketleri de en çok deneyimleyen ülkeler olarak karşımıza çıkıyor.

Birleşmiş Milletler Felaket Risklerini Azaltma Ofisi’ne (UNISDR) göre Çin, ABD ve Hindistan aşırı hava olaylarından en kötü etkilenen ülkeler arasında yer alıyor.

                Şimdiye Kadar Olduğundan Daha Fazla Sel

Atmosfer ısındıkça çok daha fazla nemi absorbe eder. Bu her 1 santigrat derecelik artış için %7’lik bir nem oranına tekabül etmektedir. Bunun sonucu daha ağır sellerdir.

Daha yüksek deniz seviyesi daha büyük fırtınalara sebep olmaktadır ve bunların bazıları Teksas ve Çin’in güneyinde olduğu gibi yıkımlara yol açmaktadır.

Karbon emisyonlarındaki artış ile hidrolojik felaketlerdin sayısındaki yükseliş arasındaki bu denk geliş tesadüfi olamaz.

                Facianın Maliyeti

2050 yılına kadar, sellerin sahil kentlerinde yıllık 1 trilyon dolar maliyet yaratabileceği tahmin ediliyor.

Ek olarak darbelere göğüs germesi gereken kasaba ve kentlerin ABD ve Çin’dekilerin olması bekleniyor.

* Bu yazı World Economic Forum (WEF) internet sitesinde yayınlanan bir metnin çevirisidir. Yazını orijinali buradadır.

Ekonomide Bugün Neler Oldu?

07.09.2017 Perşembe

TCMB verilerine göre bankalardaki toplam mevduat azalış gösterdi. Bir önceki haftaya göre % 1,5 oranında azalan toplam mevduat 1 trilyon 606 milyar 580 milyon 313 TL olarak gerçekleşti. TL cinsinden mevduatlar ise daha hızlı bir azalış gösterdi (% 2,03). Yıllık bazda bakıldığında ise TL cinsinden toplam mevduatlarda % 13,27 oranında bir artış söz konusu. Bankacılık sektörünün toplam kredi hacmi ise bir önceki yıla göre %23,07 oranında bir artış gösterdi.

TÜİK asgari geçim standartlarını açıkladı. Buna göre tek kişinin yoksulluk sınırı 2587,59 TL olarak belirlendi. 4 kişilik bir ailenin asgari geçim sınırı ise 5334,15 TL olarak ölçüldü. Tek kişinin açık sınırı ise 1997,46 TL.

Euro bölgesi 2017’nin ikinci çeyreğinde % 0,6 oranında büyüdü. Yıllık bazda ise Euro bölgesinin GDP artışı % 2,3 olarak hesaplandı. Bu rakamlar piyasanın beklentisine uygun şekilde oluştu.

Ağustos 2017 Enflasyon Verileri

06.09.2017 Çarşamba

Ağustos ayı enflasyon verileri TCMB tarafından yayınlandı. Verilere göre tüketici fiyatları ağustos ayında % 0,52 oranında arttı. Yıllık enflasyon ise 0,89 puan artarak % 10,68’e ulaştı. Enflasyondaki artışın kaynakları incelenecek olursa karşımıza gıda fiyatları çıkıyor. Ana sebebin gıda fiyatlarındaki artış olduğu ağustos ayı enflasyonunu petrol fiyatlarındaki artış nedeniyle enerji fiyatları da desteklemiş görünüyor.

Üretici fiyatları ise ağustos ayında % 0,85 oranında arttı. Böylece yıllık üretici fiyatları enflasyonu % 16,34 olarak gerçekleşti. Bu artışın kaynağı ise petrol ve endüstriyel metal gibi emtiaların fiyatlarında yaşanan yükseliş gibi görünüyor.

KİRALIK KASA NEDİR? KİRALIK KASALARDA ZAMAN AŞIMI

Kiralık kasa, banka şubelerindeki özel güvenlikli bir odada bulunan ve içerisinde maddi ve manevi değeri olan taşınabilir kıymetlerin saklandığı, gerçek veya tüzel kişilerce kiralanabilen farklı boyutlardaki kasalardır. Kiralık kasa, kıymetlerinizin hırsızlık, yangın vb. risklere karşı korunmasında Banka güvencesi ve mahremiyet sağlamaktadır.

Kiralık Kasa Ücreti Ne Kadardır?
Kiralık kasa için, bankadan bankaya değişen yıllık kira bedelleri ve ilk kiralamada depozito ücreti istenebilmektedir.
Aşağıda bazı bankaların kiralık kasa ücretleri gösterilmiştir.

Kiralık Kasa Nasıl Açılır?
Kiralık kasa açmak için 1 adet vesikalık resminiz ve kimliğiniz ile bankaya başvuruda bulunmaz gerekir. Tek kullanıcılı bir kasa kiralayacaksanız işleminiz oldukça kolay ve hızlı olarak gerçekleştirilir ve banka gerekli işlemleri hallederek sizlere kiraladığınız kasaya ait 2 adet anahtarı teslim eder. Bu sayede kiraladığınız kasayı hızla kullanmaya başlayabilirsiniz.


Kiralık Kasalarda Zaman Aşımı Süresi Kaç Yıldır?
Kiralık kasa, yasal süre olan 10 yıllık zaman aşımına tabidir. 10 yıl süreyle ziyaret edilmemiş, kira bedeli tahsil edilmemiş ve sahiplerine ulaşılamamış kiralık kasalar Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devrolunmaktadır. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilen kiralık kasa muhteviyatının sahibine iadesi mümkün değildir.

Kiralık Kasa İçin Zamanaşımı Süresi  Ne Zaman Başlar?
Kiralık kasalardaki kıymetler için zamanaşımı, kasa kira bedelinin en son tahsil edildiği ya da kasanın en son açıldığı tarihten itibaren başlar.

Kiralık Kasaya İlişkin Zamanaşımı Süresinin Bitiminden Önce Banka Hak Sahibine Uyarıda Bulunur mu?
Zamanaşımına uğrayan mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklar zamanaşımına uğradığı yılı takip eden Şubat ayının başından itibaren bankaların internet sitesinde liste halinde dört ay müddetle ilan edilir. Bankalar, söz konusu listelerin kendi internet sitesinde ilan edildiği hususunu, Şubat ayının 15. gününe kadar ülke genelinde yayım yapan ve ilan talebi tarihinde Basın İlan Kurumu listelerindeki tirajı en yüksek ilk beş gazeteden ikisinde 2 gün süreyle ilan eder. 2015 Yılında Kiralık Kasalardan

Zaman Aşımına Uğrayarak TMSF'ye Devredilen Mal Varlığı
Sayıştay, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu‘na (TMSF) ilişkin 2015 yılı denetim raporunda, bankaların kiralık kasalarında unutulan ve fona devredilen varlıklara ilişkin uyarıda bulundu. TMSF’ye devredilen kıymet sayısı 174 bine ulaştı.

İşte TMSF’nin Kasa Serveti
Rapora göre, kasalarda unutulup fona devredilen varlıklar arasında altın, mücevher, senet, tahvil, kalem, para, çakmak, gümüş, pul ve hatıra paralar da yer aldı.
2015 yıl sonu itibarıyla, fona bin 745 adet altın, 5 bin 715 mücevherat, bin 73 tasarruf bonosu, 507 gümüş, 39 pul, 327 saat, 39 çakmak, 44 kalem ve 532 hatıra parası devredildi.
Fona devredilen varlıklar arasında, TL ve yabancı para, senetler, tahviller, bonolar da yer aldı. Böylece, fona devredilen toplam varlık adedi 174 bin 71 oldu.

Yazar Hakkında:
Semih ALEMDARLI
Uşak Üniversitesi Bankacılık ve Finans 3.sınıf öğrencisi.

İşsizlik Oranı Nereye Gidiyor?

Bir ekonomide çalışmak isteyip de insanların iş bulamamasına işsizlik denir. Diğer bir ifadeyle istihdam sağlanamama da diyebiliriz. Şimdi gelelim işsizlik oranı nedir sorusuna. İşsizlik oranı; çalışmak isteyen insanların toplam iş gücündeki payını ifade eder. Matematiksel bir ifade ile anlatmak istersek:

 İşsizlik Oranı = (İşsiz Sayısı / İş Gücü) *100

 Temel bilmemiz gereken şeyleri öğrendik, sırada yorumlamak var. İşsizlik gelişmekte olan ve gelişmiş ülkelerde fazlaca görülmektedir. Bildiğimiz üzere ülkemizde de işsiz sayımız yeterince fazla ve doğurduğu sorunlar da epeyce büyüktür. İşsiz kalan kişilerin üzerinde oluşan ekonomik ve psikolojik etkiler kişinin çevresine de yansıyarak daha büyük sonuçlar doğurur. Bu sonuçlar doğrultusunda ekonomi politikalarının ve hükümetin tam istihdam sağlaması hedefi önemlidir. Aksi takdirde işsizlik oranı daha fazla artacak gibi gözüküyor.  Yüksek oranlı işsizlik ile mücadele eden Türkiye’nin özellikle son dönemlerde işsizlere ve işgücü piyasasına yeni dahil olan genç işsizlere istihdam olanağı sağlayamadığı kabul edilmektedir. Bu doğrultuda işsizlik oranlarında bir azalma olmadı, aksine daha da arttığını görmekteyiz. İçinde bulunduğumuz bu yılda işsizlik oranları açıklandıkça büyüklerimizin deyimiyle yüreklerimiz ağzımıza geldi. Dur durak bilmeyen bu yükselmede aklımıza ilk gelen şey; ‘Yeni mezunlar iş bulabilecek mi ?’. Böyle devam ederse çok zor gözüküyor. Bu yılki işsizlik oranlarına baktığımız her açıklanan oran adeta bir diğeri ile yarışıyor. Genç nüfusta işsizlik oranı %20’ye dayandı , yani bu demek oluyor ki 5 gençten biri işsiz. Eylül 2016'daki işsizlik oranına bakacak olursak  %11.3 olarak gerçekleşti. Artık oranları biraz kanıksamış olucağız ki bu oran çok yüksek olmasına rağmen çoğu ekonomi yazarlarını sevindirdi . Çünkü son bir yıldaki oranlara baktığımız her ay gelen oran bir diğerinden yüksek seyretmekteydi. Ama eylülde gelen 11.3 bir diğeriyle aynı geldi ve bu ekonomi de işsizlik oranı ile ilgili olumlu sonuçlar doğurdu.  Ama geçmiş yılların eylül ayı ile karşılaştıracak olduğumuzda en yüksek ikinci eylül ayı 2016’da gelmiştir. Bir diğer oran ise 2009’da gelmişti. 2016’nın oranını 2009 ile karşılaştırmak doğru olmaz çünkü 2009 küresel kriz yaşanan bir yıldı. Onunla karşılaştırmamız sağlıksız olur. 2007-2015 yılları eylül ayı kıyaslamasına bakıyoruz. Tabi 2009 yılını bu kıyaslamanın içine koymadan ortalama işsizlik oranı yüzde 9.5 olarak gerçekleşiyor. 2016  yılı eylül ayı oranı ise 11.3 ne kadar yüksek olduğunu ve ne kadar tehlike çağrıştırdığını daha  çok anlamışsınızdır diye umuyorum.

Peki bu kadar sorunun bir çözümü yok mu diyeceksiniz , evet var ama küreselleşme ve ekonomik  sorunlar nedeniyle işsizliğin çözümü gün geçtikçe zorlaşmakta olduğunu görüyoruz. Oysa pek çok ülkenin aksine çok fazla genç nüfusa sahibiz. Bir an önce buna dur demeli ve daha çok geç olmadan önlemini almalıyız. İşsizlikle mücadele, hükümetin üzerinde duracağı ilk politika olmalıdır ve bu doğrultuda hareket etmelidir.

Bu yazı Uşak Üniversitesi Bankacılık ve Finans Bölümü 3. sınıf öğrencisi İnci Altındağ tarafından kaleme alınmıştır.

incialtındag23@gmail.com